Sprawozdanie z działalności Biblioteki za rok akademicki 2008/2009
(od 1 października 2008 r. do 30 września 2009 r.)
Ogólne warunki pracy
W Bibliotece w początku okresu sprawozdawczego pracowało – w przeliczeniu na etaty – 8,5 osoby; od początku marca 8 osób, od początku sierpnia 7 osób, w tym:
• 1 starszy kustosz dyplomowany ze stopniem doktora
• 2 starszych bibliotekarzy z tytułem magistra
• 3 młodszych bibliotekarzy, w tym 2 z tytułem magistra i 1 z tytułem licencjata
• 1 magazynier biblioteczny z wykształceniem średnim
Wszyscy pracownicy mają podpisane uczelniane karty „Opis stanowiska”.
Biblioteka otwarta była przez 74 godziny w tygodniu, w tym w niedzielę. Pracowników biblioteki wspierał zespół 4 studentów, wspomagających dyżurującego pracownika w popołudnia i weekendy.
Od marca 2009, w ramach oszczędności, w Czytelni przestał popołudniami dyżurować pracownik ochrony. Wnętrze biblioteki, stanowiące jedną z wizytówek Uczelni, było wykorzystane w stopniu maksymalnym, ponieważ organizowano w nim również szkolenia, pokazy i zebrania pracowników. Nie odnotowano incydentów ani trudności.
Ukazało się Zarządzenie Rektora nr 1/2009 z dnia 12 stycznia 2009 r. o nadaniu Regulaminu Biblioteki Wyższej Szkoły Handlu i Prawa im. Ryszarda Łazarskiego. Wydano przewidziane Regulaminem załączniki. Wdrożenie przewidzianej regulaminem czynności pobierania opłat za książki nie zwrócone w terminie poprzedzono prawie trzymiesięczna akcja informacyjną.
Wdrożono nową procedurę realizacji budżetu, z comiesięcznymi sprawozdaniami i z udziałem pracownika kontrolującego wykonanie budżetu.
W okresie wakacyjnym zespół pracowników Biblioteki wykonał szereg prac porządkowych. Za pomocą programu bibliotecznego SOWA została sprawdzona dostępność do wypożyczenia wszystkich pozycji znajdujących się w księgozbiorze wypożyczalni. Jednocześnie z porządkowaniem tegoż zbioru wyłączono z niego książki przeznaczone do ubytkowania – głównie w celu ich przekazania do Akademickiego Inkubatora Przedsiębiorczości w Chełmie. Dotąd selekcją objętych zostało 1101 vol. (w tym pozycje zdezaktualizowane, zagubione, przekazane). Księgozbiór Czytelni po wcześniejszym uporządkowaniu, obejmującym m. in. korektę podziału na działy i wewnętrznej struktury działów) został oznaczony nalepkami znacznie ułatwiającymi użytkownikowi odnalezienie poszukiwanej pozycji na półce. Odnowiono z udziałem grafika Działu Marketingu tablice reprezentujące układ działów w czytelni.
Prowadzono intensywną korespondencję i rozmowy z firmą Sokrates Software w Poznaniu – dostawcą użytkowanego przez Bibliotekę oprogramowania bibliotecznego, które nie spełnia współczesnych standardów zawodowych. Na bieżąco, we współpracy z Centrum Informatycznym, pokonywano trudności pojawiające się w czasie użytkowania programu.
Zrezygnowano z druku kart katalogowych i usprawniono technikę prowadzenia inwentarza.
Zbiory i majątek Biblioteki
| Kategoria wydatków | Ilość | Uwagi |
| Książki polskie i zagraniczne | 70771 vol. | Wzrost o 3176 vol., w tym zakup 2467 vol., dary i wymiana 709 vol. |
| Czasopisma drukowane polskie w stałej prenumeracie | 246 | Spadek o 39 tyt. |
| Czasopisma drukowane zagraniczne w stałej prenumeracie | 15 | Spadek o 9 tyt. |
| Czasopisma elektroniczne | W ramach baz danych oraz dodatków do prenumerat wersji drukowanej | |
| Oprawne roczniki czasopism drukowanych polskich i zagranicznych | 3124 vol. | Wzrost o 504 vol. |
| Płyty CD i DVD |
2814 szt. | Wzrost o 565 szt. |
| Dyskietki | 202 szt. | - |
| Kasety magnetofonowe | 483 szt. | - |
| Kasety video |
52 szt. | - |
| Prace licencjackie | 8381 vol. | Wzrost o 442 vol. |
| Prace magisterskie |
12950 vol. | Wzrost o 667 vol. |
| Prace doktorskie | 12 vol. | Wzrost o 6 vol. |
Gromadzenie zbiorów odbywało się w dużym stopniu poprzez zakup pozycji zagranicznych zgodnie z dezyderatami wykładowców w sklepach internetowych i – marginalnie – u dostawców krajowych. W ten sposób sprowadzono 162 poz. Ponadto po raz pierwszy zaprenumerowano „książkowe” bazy danych, czyli wersje elektroniczne książek dostępne online – w serwisie Ebrary (42 tys. tyt. ze wszystkich dziedzin wiedzy) i NetLibrary (15 tyt.). Zgodnie z zasadami funkcjonowania bazy NetLibrary, książki zakupione w tym serwisie pozostają na zawsze dostępne dla Biblioteki (jeden lub dwóch równoległych wyszukujących). Książki te, jako zakupione zgodnie z dezyderatami wykładowców, zostały skatalogowane. Z bazy Ebrary skatalogowano 11 tyt. jako bezpośrednio odpowiadających zamówieniom, złożonym przed zakupem bazy. Prowadząc intensywną korespondencję z zamawiającymi wykładowcami, Biblioteka podkreślała, że pożyteczne byłoby szerokie wykorzystanie dydaktyczne książek z Ebrary, tzn. wpisywanie ich na listy lektur. Skokiem jakościowym może tu być jednak tylko zamówienie analogicznych dostępów do książek polskich. Te są od niedawna dostępne w pewnej liczbie w serwisie Ibuk, który Biblioteka testowała z myślą o zaprenumerowaniu na rok akad. 2009/10.
Zakupiono też nowe bazy: Emerald (175 czasopism pełnotekstowych z zakresu zarządzania i dziedzin pokrewnych), Czytelnia Czasopism Prawniczych (Wolters Kluwer), Legalis – System Informacji Prawnej wydawnictwa C.H. Beck.
Biblioteka posiada do dyspozycji ok. 40 komputerów, 4 nagrywarki, 3 drukarki, 2 magnetofony + 20 par słuchawek oraz użytkuje 2 maszyny xero (własność ajenta). W ciągu roku przybyła drukarka do wydruku wyników wyszukiwania (wraz z oprogramowaniem do zbierania i kolejkowania zamówień na wydruk, również własność ajenta) oraz skaner biurowy (dar p. Alicji Czajkowskiej). Skaner służy do wewnętrznych prac Biblioteki, był wykorzystywany m. in. do tworzenia dokumentacji dla agencji celnych przy imporcie książek.
Czytelnicy i wykorzystanie zbiorów.
Do biblioteki zapisanych było 4179 osób, niemal wyłącznie – studentów (w zeszłym roku 5326 – ubyło 1147 osób).
Ze zbiorów Biblioteki wypożyczono 21318 jedn. (w zeszłym roku 24760 jedn. – ubyło
o 3442 jedn.). Wykonano 25668 operacji rejestrowanych przez system biblioteczny.
Jeden zapisany użytkownik wypożyczył zatem 5,1 jedn. (w ubiegłym roku 4,6). Nie jest to znaczący wzrost, tym bardziej, że wdrożenie systemu pobierania opłat za książki nie zwrócone w terminie powinno było przyspieszyć rotację zbiorów. Podobny wpływ mogła mieć też większa komunikatywność Biblioteki i silniejsza zachęta do korzystania z jej zasobów. Jak się zdaje, pozytywny wpływ tych czynników został ograniczony poprzez wysokość kwot przeznaczonych na zakup książek (kupiono ogółem o 1960 wol. książek mniej niż w ubiegłym roku sprawozdawczym). W wielu wypadkach decydowano, że nowa polska pozycja lekturowa będzie nabywana tylko w dwóch lub trzech egzemplarzach, z czego jeden lub dwa kierowano do czytelni. Mogły być one wykorzystywane bardzo intensywnie, ale bez wpływu na statystykę, ponieważ książki pobrane z półki w czytelni w trybie samoobsługowym nie są rejestrowane.
Należy też przyjąć, że użytkownicy coraz częściej sięgali do elektronicznych baz danych (zawartość czasopism, prawodawstwo z orzecznictwem i komentarzami, zawartość książek, dane statystyczne i raporty), których repertuar znacznie się powiększył, które były usilnie promowane przez Bibliotekę, i które w dużej części były dostępne spoza Uczelni. Szczegółowe statystyki wykorzystania serwisów elektronicznych, ze względu na różne techniki liczenia stosowane przez różnych dostawców, staną się przedmiotem głębszej analizy i dyskusji.
Na miejscu w Czytelni obsłużono ponad 24 tys. studentów i pracowników Uczelni oraz 800 osób spoza Uczelni. Wykorzystanie prenumerowanych czasopism drukowanych było znikome, co stało się przedmiotem szczegółowego sprawozdania dla władz Uczelni w końcu okresu sprawozdawczego. Problematykę przechodzenia na nośniki elektroniczne staraliśmy się przybliżyć naszej społeczności poprzez imprezę pod nazwą „Papiernisaż” w ramach majowego „Tygodnia bibliotek”.
Działalność informacyjna i dydaktyczna
Aktualizowano na bieżąco stronę internetową Biblioteki i informacje dla użytkowników. Zasadnicze informacje podawano z reguły w jęz. polskim i angielskim. Biblioteka oferowała szkolenia indywidualne i grupowe. Przeszkolono nowo przyjętych studentów dziennych i zaocznych Wydziału Prawa (2 godz. lekcyjne z wpisem do indeksu), jedną grupę studentów studiów walidowanych i jedną grupę pracowników (wątkiem wiodącym były biblioteki cyfrowe). Odbyło się szkolenie z pakietu Legalis dla 3 grup po 25 osób oraz po 1 szkoleniu z pakietu Ebrary, Emerald i ProQuest.
Wszystkie nowe wydarzenia, nabytki bazodanowe, testowane bazy itp. anonsowaliśmy – poza wpisem na stronie WWW -- starannie przygotowanymi afiszami; szatę graficzną najważniejszym z nich zapewnił Dział Marketingu. Braliśmy udział w szkoleniu dla osób opracowujących nową stronę WWW i do końca roku akademickiego złożyliśmy do testowania zasadniczą zawartość zakładki Biblioteki, zgłaszając praktycznie od początku roku akademickiego uwagi na temat pożądanej struktury i trybu realizacji przyszłej witryny internetowej WSHiP.
Przygotowaliśmy też informacje o Bibliotece i o dorobku publikacyjnym Uczelni na dzień otwarty dla kandydatów na studia.
Działalność zewnętrzna
Pracownicy Biblioteki uczestniczyli w konferencjach, spotkaniach zawodowych i naukowych miejscowych oraz zamiejscowych (Bydgoszcz, Kraków, 2 x Katowice, Siedlce, Gdańsk).
Mgr Justyna Stępień została wybrana na członka Zarządu Sekcji Bibliotek Szkół Niepaństwowych SBP w czasie zjazdu Sekcji w Gdańsku.
Dyr. Biblioteki dr Henryk Hollender był delegatem na krajowy zjazd delegatów Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich w dn. 30-31 maja 2009 r. w Konstancinie oraz uczestnikiem zjazdu bibliotekarzy niemieckich w Erfurcie w dn. 2-5 czerwca (udział w panelu dyskusyjnym).
Pracownicy Biblioteki publikowali na łamach „Forum Akademickiego” i „Poradnika Bibliotekarza” (stałe felietony H. Hollendra) oraz biuletynu „ISBNiK” i czasopisma samorządu naszej Uczelni „Obsesja”.
Ponadto afiliację WSHiP mają następujące publikacje fachowe H. Hollendra:
1. Digitalizacja to właściwa odpowiedź, ale jakie było pytanie? O kulturze dokumentu cyfrowego, w: Od digitalizacji zaawansowanej do dojrzałej, Warszawa: Centrum Promocji Informatyki, 2009, s. 27-45, XIII edycja konferencji z cyklu DIGITALIZACJA
2. Kto zdoła się spotkać w Bibliotece? „Biblioteka” nr 12 (21) s. 189-198.
3. Obiekty zabytkowe w polskich bibliotekach cyfrowych, w: Byty wirtualne zbiorów muzealnych i dzieł sztuki, Warszawa: Centrum Promocji Informatyki, 2009, s. 71-91, XIV edycja konferencji z cyklu DIGITALIZACJA
4. Porozmawiajmy o architekturze bibliotek, „Bibliotekarz” 2009 nr 7-8 s. 6-10.
5. Tezy o architekturze bibliotek, Biuletyn EBIB [Dokument elektroniczny] 2009 nr 3 (103), kwiecień. - Tryb dostępu: http://www.ebib.info/2009/103/a.php?hollender.
UNIWERSYTETY PARTNERSKIE I AKREDYTACJA